Online microfoontest

De meter toont RMS-luidheid — het root mean square van het audiosignaal over een korte periode — omgerekend naar een decibelschaal en weergegeven op een schaal van 0 tot 100. Dat klinkt ingewikkeld, maar de reden is belangrijk: een eenvoudige piekmeting schiet bij elke dichtslaande deur omhoog en laat een stille kamer eruitzien als 30 procent, waardoor een meter niet meer is dan versiering.

Menselijke spraak op normale gespreksafstand, met een degelijke microfoon en automatische versterking ingeschakeld, komt op deze schaal ergens tussen 30 en 70 procent uit. Een fluisterstem of een microfoon op twee meter afstand blijft onder 15. Een microfoon waarvan de ingangsversterking te hoog staat, of een headset-boom die tegen je lip rust, komt boven 90 uit en gaat clippen.

Clipping is erger dan het klinkt, omdat het geen volumeprobleem is — het is een vormprobleem. Zodra de golfvorm het plafond raakt, worden de toppen ervan afgesneden en kan geen enkele volumeverlaging aan de andere kant ze terugbrengen. Medeklinkers zijn het eerste slachtoffer. Daarom klinkt een stem met clipping tegelijk luid en onverstaanbaar.

De afstand maakt meer verschil dan welke instelling ook. Een microfoon op 15 tot 20 centimeter afstand vangt je stem veel luider op dan de kamer; dezelfde microfoon op een meter afstand vangt ongeveer evenveel van beide op. Daardoor klinkt een laptopmicrofoon in een kamer met harde oppervlakken hol. De afstand halveren levert meer op dan welk algoritme voor ruisonderdrukking ook.

De positie is bijna net zo belangrijk als de afstand. Een boommicrofoon hoort bij de mondhoek te zitten, niet ervoor — recht voor je mond komen alle plofmedeklinkers rechtstreeks in de capsule terecht. Dat is het geplof dat je hoort bij p- en b-klanken.

Kamers met evenwijdige harde oppervlakken veroorzaken een flutter-echo die geen enkel algoritme netjes verwijdert. Een gordijn, een vloerkleed, een boekenkast of simpelweg niet in het midden van de kamer zitten maakt hoorbaar verschil. Naar een zacht oppervlak praten in plaats van naar een kale muur helpt meer dan je misschien zou verwachten.

Bedraad is ten slotte betrouwbaarder dan draadloos, en een speciale headset is voor alles behalve gemak beter dan de ingebouwde microfoonarray van een laptop. Bluetooth-headsets schakelen vooral over naar een codec van veel lagere kwaliteit zodra hun microfoon wordt geopend. Daarom klinken je hoofdtelefoons met muziek van hoge kwaliteit tijdens een gesprek als een telefoon. Dat is een beperking van het Bluetooth-profiel, niet van je headset.

Een microfoontest in de browser en een echt telefoongesprek verschillen op één belangrijk punt: het telefoonnetwerk is smalbandig. Een traditioneel gesprek loopt ongeveer van 300 Hz tot 3.4 kHz. Dat is een fractie van wat je microfoon opvangt en een fractie van wat een videomeeting doorstuurt. Daarom klinkt je stem tijdens een telefoongesprek alleen al hierdoor dunner, en geen enkele microfoon kan dat oplossen.

In de praktijk betekent dit dat een microfoon die in een browsertest alleen maar acceptabel klinkt, tijdens een telefoongesprek slecht kan klinken. De frequenties die voor de helderheid zorgden, zijn namelijk de frequenties die het netwerk verwijdert. Duidelijke articulatie en een microfoon dichtbij zijn tijdens een telefoongesprek belangrijker dan tijdens een videomeeting, niet minder belangrijk.

Telvio belt via een internetverbinding naar gewone telefoonnummers en zit daarmee tussen de twee in: het traject van je apparaat naar ons netwerk kan breedbandaudio doorgeven, terwijl het traject van ons netwerk naar de telefoon van de ontvanger beperkt wordt door wat diens provider ondersteunt. Iemand mobiel bellen in een land waarvan het netwerk breedbandspraak ondersteunt klinkt merkbaar beter dan een vaste lijn bellen via verouderde apparatuur, en geen van beide kanten kan iets aan dat verschil doen.